OPORAVAK PROFITABILNOSTI BANKARSKOG SEKTORA U PRVOM  KVARATALU 2010. GODINE

Nakon značajnog  pada stopa dobitka pre oporezivanja u poslednja četiri kvartala, u I kvartalu 2010. godine bankarski sektor Srbije beleži zaustavljanje tog trenda i blagi oporavak. Ukupan dobitak pre oporezivanja, prema kvartalnom izveštaju NBS, iznosi 6,9 milijardi RSD i veći je za 1,2% u odnosu na isti period prošle godine. Od 34 banke, 9 banaka je zabeležilo gubitak (u decembru 2009 godine 14 banaka) u iznosu od 1,4 milijarde RSD, što čini 13% aktive bankarskog sektora (u decembru 2009.gdine 17%). Povećanje kreditne aktivnosti, visok nivo pokazatelja adekvatnosti kapitala i njegov blagi rast, kao i neznatni oporavak profitabilnosti, i pored povećanog učešća loših plasmanau strukturi aktive u ovom kvartalu,  upućuju na umereni optimizam po pitanju oporavka bankarskog sektora nakon protekle teške 2009. godine, navodi se Izveštaju NBS.

U bankarskom sektoru Srbije na kraju prvog kvartala 2010. godine posluju 34 banke, koje zapošljavaju 31.026 lica (156 zaposlenih manje nego na kraju 2009. godine). Od ukupnog broja,  21 banka je u vlasništvu stranih lica, dok je 13 banaka u vlasništvu domaćih lica – 8 u vlasništvu države kao većinskog ili najvećeg pojedinačnog akcionara i 5 banaka u vlasništvu privatnih lica. Domaće banke u vlasništvu države ili privatnih lica čine 47% dobitka sektora, 26% ukupne aktive i 28% ukupnog kapitala kao i ukupnog broja zaposlenih. Ukupna aktiva bankarskog iznosi 2.237 milijardi RSD i veća je za 77 milijardi RSD ili  3,5% u odnosu na kraj prošle godine. Najveća kategorija aktive, dati krediti i depoziti,  povećali su svoje učešće u ukupnoj aktivi sa 55,5% na 57,3%. Na taj način nastavlja se trend oporavka i uvećanja kreditne aktivnosti započet u poslednjem kvartalu prošle godine.

Ukupne obaveze banaka veće suza 54 milijarde RSD ili 3,2%. Kapital od 470 milijardi RSD veći je za 23 milijarde RSD ili 5,0% u odnosu na prethodni kvartal i čini 21% ukupne pasive (na nivou decembra prošle godine). Povećanje kapitala je najvećim delom rezultat dokapitalizacija 4 banke u ukupnom iznosu od 16,3 mlrd RSD (Komercijalna banka 11,4 mlrd RSD, Unicredit banka 2,5 mlrd RSD, Credy banka 0,9 mlrd RSD i Marfin banka 1,5 mlrd RSD). Krediti iz inostranstva inostranstva u prvom kvartalu iznose 285 milijardi RSD što je povećanje za 74 milijarde RSD odnosno za 35%. Pokazatelj adekvatnosti kapitala bankarskog sektora na kraju prvog kvartala 2010. godine iznosi 21,5% (u decembru 21,44). Ukupan regulatorni kapital iznosi 382 milijarde RSD i veći je za 13 milijardi RSD odnosno 3,6% u odnosu na decembar 2009. godine (369 milijardi RSD. Uz to, nivo prosečnog pokazatelja adekvatnosti kapitala i ni u jednom trenutku u toku protekle godine, i pored otežane otežane finansijsko-ekonomske situacije i značajno povećanog rizika poslovanja, nije bio ispod nivoa od 20%, što ukazuje na zadovoljavajuću  kapitalizovanost domaćeg bankarskog sektora.

Prosečan pokazatelj likvidnosti na kraju prvog kvartala iznosi 2,13 (poboljšanje od 27 procentnih poena u odnosu na prethodni kvartal) što ukazuje na činjenicu da je tzv. core likvidna imovina više od dva puta veća od obaveza bez roka dospeća i onih koje dospevaju u roku od 30 dana. Istovremeno, pokazatelj odnosa kredita i depozita je na konzervativnom nivou, obzirom da je svaki dinar kredita u potpunosti finansiran iz depozita. Na kraju marta taj odnos je iznosio 100% dok je na kraju godine bio još povoljniji sa nivoom od 92%. Ulaganja banaka u dinarske HoV javnog sektora na kraju prvog kvartala ove godine iznose 95,2 milijarde RSD što je povećanje od 9,3 mlrd dinara u odnosu na decembar 2009.godine RSD, odnosno 11%. Od ukupnog ulaganja, 93% se odnosi na hartije  sa preostalim dospećem manjim od 1 godine.

Kreditna aktivnost   na kraju prvog kvartala 2010. godine iznosi 1.365 milijardi i veća je za 87 milijardi RSD odnosno za 7% u poređenju sa prethodnim kvartalom. Dominantna kategorija su plasmani privredi (javnim i drugim preduzećima, koji čine 7% i 93% plasmana tim sektorima,respektivno) sa iznosom od 796 milijardi RSD, učešćem od 58% u ukupnim plasmanima, kao i rastom od 46 milijardi RSD odnosno 6% u odnosu na prethodni kvartal. Druga po veličini kategorija su plasmani stanovištvu sa 418 milijardi RSD, učešćem od 31% i rastom od 23 milijarde RSD odnosno 6%, u poređenju sa prethodnim kvartalom. U ročnoj strukturi ukupnih plasmana dominiraju plasmani na preko godinu dana ( 55%) pri čemu  plasmani  na periode preko 5 godina učestvovuju sa 26%, što je na nivou  decembra prošle godine.  Ukupni krediti u docnji dužoj od 90 dana na kraju I kvartala 2010. godine, iznose 224 milijardi RSD i čine 16,5% ukupno odobrenih kredita u bruto iznosu (apsolutno povećanje od 22 milijarde RSD odnosno 11% a relativno povečanje za 0,8 procentnih poena). U strukturi docnje dominiraju krediti odobreni privrednim subjektima sa učešćem od 77% u ukupnim kreditima u docnji (173 milijardi RSD) dok krediti u docnji odobreni stanovništvu učestvuju sa 15% ili 34 milijardi RSD. Ostale kategorije korisnika kredita čine 8% kredita u docnji (17 milijardi RSD). Najveće učešće u problematičnim kreditima imaju sledeći sektori: prerađivačka industrija sa 26,8%, poljoprivreda sa 25,0%, obrazovanje sa 21,4% trgovina sa 19,8% i građevinarstvo sa 19,6%. Učešće najlošije klasifikovanih kategorija (G i D) je povećano za 1,1 procentnih poena tako da sa  iznosom od 411 milijardi RSD (decembar 2009.g. 374 milijardi RSD) čine 20,4% ukupno klasifikovanih stavki. 

Udruženje finansijskih organizacija

FINANSIJSKE INSTITUCIJE

INFORMACIJE

STATISTIKA